لَّا يَسْتَوِى ٱلْقَـٰعِدُونَ مِنَ ٱلْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُو۟لِى ٱلضَّرَرِ وَٱلْمُجَـٰهِدُونَ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ بِأَمْوَٰلِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ ۚ فَضَّلَ ٱللَّهُ ٱلْمُجَـٰهِدِينَ بِأَمْوَٰلِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ عَلَى ٱلْقَـٰعِدِينَ دَرَجَةً ۚ وَكُلًّا وَعَدَ ٱللَّهُ ٱلْحُسْنَىٰ ۚ وَفَضَّلَ ٱللَّهُ ٱلْمُجَـٰهِدِينَ عَلَى ٱلْقَـٰعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا﴿۹۵﴾

مؤمنان وانشسته و بدون عذر(۱)، با مبارزانِ با اموال و جانهای خویش در راه خدا، برابر نیستند؛ خدا [مقام‌] مبارزانِ با اموال و جانهای خویش را بر وانشستگان [تن آسا‌] به درجه‌ای [بزرگ‌] برتری بخشیده، و به همه وعده نیکوترین [پاداش‌] داده است؛ و مبارزان را با پاداشی بزرگ نسبت به وانشستگانِ [از جنگ‌] برتری داده است؛

دَرَجَـٰتٍ مِّنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً ۚ وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورًا رَّحِيمًا﴿۹۶﴾

به درجاتی [والا‌] و آمرزش و رحمتی از جانب خویش؛ و خدا آمرزگاری است مهربان.

إِنَّ ٱلَّذِينَ تَوَفَّىٰهُمُ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ ظَالِمِىٓ أَنفُسِهِمْ قَالُوا۟ فِيمَ كُنتُمْ ۖ قَالُوا۟ كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِى ٱلْأَرْضِ ۚ قَالُوٓا۟ أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ ٱللَّهِ وَٰسِعَةً فَتُهَاجِرُوا۟ فِيهَا ۚ فَأُو۟لَـٰٓئِكَ مَأْوَىٰهُمْ جَهَنَّمُ ۖ وَسَآءَتْ مَصِيرًا﴿۹۷﴾

فرشتگان به کسانی که جانشان را می‌گیرند(۱) - در حالی که آنان [با همکاری با ستمگران‌] نسبت به خویش ستمکار بوده‌اند(۲)- می‌گویند: شما چه وضعی داشتید [که یکسره باختید‌]؟ پاسخ می‌دهند که ما در سرزمین [خود‌]، تحت فشار و مقهور بودیم [و چاره‌ای جز هماهنگی با ستمگران نداشتیم‌]؛ می‌گویند: مگر زمین خدا فراخ نبود تا در آن به مهاجرت پردازید(۳)؟ جایگاهشان دوزخ است، که بد سرانجامی است؛

إِلَّا ٱلْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ ٱلرِّجَالِ وَٱلنِّسَآءِ وَٱلْوِلْدَٰنِ لَا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَلَا يَهْتَدُونَ سَبِيلًا﴿۹۸﴾

به جز مردان و زنان و کودکان(۱) تحت فشار و مقهوری که چاره‌ای ندارند و راه به جایی نبرند(۲)

فَأُو۟لَـٰٓئِكَ عَسَى ٱللَّهُ أَن يَعْفُوَ عَنْهُمْ ۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَفُوًّا غَفُورًا﴿۹۹﴾

چه بسا خدا از آنان درگذرد؛ و خدا گذشت‌‌کننده و آمرزگار است.

۞ وَمَن يُهَاجِرْ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ يَجِدْ فِى ٱلْأَرْضِ مُرَٰغَمًا كَثِيرًا وَسَعَةً ۚ وَمَن يَخْرُجْ مِنۢ بَيْتِهِۦ مُهَاجِرًا إِلَى ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ ثُمَّ يُدْرِكْهُ ٱلْمَوْتُ فَقَدْ وَقَعَ أَجْرُهُۥ عَلَى ٱللَّهِ ۗ وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورًا رَّحِيمًا﴿۱۰۰﴾

و هر که در راه خدا مهاجرت کند [و از دشواریها نهراسد‌]، در زمین جولانگاههای فراوان [برای صالح زیستن‌] و گشایش [معیشت‌] می‌یابد؛ و هر که با قصد مهاجرت به خاطر خدا و رسولش از خانه خویش خارج شود، آنگاه مرگ او را دریابد، پاداش او قطعاً به عهده خداست؛ و خدا آمرزگاری است مهربان.

وَإِذَا ضَرَبْتُمْ فِى ٱلْأَرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَقْصُرُوا۟ مِنَ ٱلصَّلَوٰةِ إِنْ خِفْتُمْ أَن يَفْتِنَكُمُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓا۟ ۚ إِنَّ ٱلْكَـٰفِرِينَ كَانُوا۟ لَكُمْ عَدُوًّا مُّبِينًا﴿۱۰۱﴾

هنگامی که در زمین به سفرِ [جنگی‌] می‌روید، اگر از فتنه انکارورزان ترس داشتید، گناهی بر شما نیست که نماز را کوتاه کنید؛ زیرا انکارورزان دشمن(۱) آشکار شما هستند.